အိုယန်ဟိုင် ရေးသားသည်။
တရုတ်နိုင်ငံကပြောလေ့ရှိတဲ့နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒကတရုတ်ဟာသူများပြည်တွင်းရေးကိုဝင်မစွက်ဖက်ဘူးဆိုတဲ့စကားပဲဖြစ်ပါတယ်။အဲဒါဟာမမှန်ပါဘူး။
တစ်ပါတီအာဏာရှင်စနစ်နဲ့လည်ပတ်နေတဲ့တရုတ်ကအိမ်နီးချင်းမြန်မာကိုပါတီစုံအထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပဖို့ဖိအားပေးကူညီနေသတဲ့လား။တစ်စုံတစ်ခုတော့လွဲနေပြီထင်ရဲ့။သူမကြိုက်တဲ့၊ပြောရရင်သူမုန်းတဲ့စနစ်ကိုဘာကြောင့်သူအားပေးနေတာလဲ။
လွန်ခဲ့တဲ့ ၅ နှစ်လောက်တုန်းကဆိုရင်တော့မြန်မာ့ရွေးကောက်ပွဲတွေမှာအမေရိကန်နဲ့ဥရာပသမဂ္ဂက ထဲထဲဝင်ဝင်ပါဝင်ခဲ့ပါတယ်။ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ကိုကူညီတာ၊မဲဆန္ဒရှင်တွေကိုပညာပေးတဲ့နေရာတွေမှာထောက်ပံ့တာဖြစ်ပါတယ်။အခုတော့တရုတ်ကဦးဆောင်ကျင်းပပြီးသူ့ရဲ့အဖေါ်အပေါင်းများက ဝန်းရံကြတာတွေ့ရပါတယ်။
Public Service Announcement
မြန်မာကတဆင့်အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာထွက်ပေါက်ကိုရဖို့တရုတ်ကကြိုးစားတဲ့နေရာမှာသူ့ရောင်းရင်းတွေဖြစ်တဲ့ရုရှနဲ့ဘယ်လာရုစ်လိုနိုင်ငံတွေကလည်းတတပ်တအားပါဝင်ကြပါတယ်။ဖြတ်ကနဲကြည့်လိုက်ရင်တော့အခုပထမအဆင့်ပြီးသွားတဲ့ရွေးကောက်ပွဲဟာ၂၀၁၀တုန်းကအမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်မပါဝင်ခဲ့တဲ့ ရွေးကောက်ပွဲနဲ့တူသယောင်ပါပဲ။
ဒါပေမယ့်အတွင်းသားဟာနက်ရှိုင်းသွားခဲ့ပါပြီ။
ပြည်သူ့အပေါ်တပ်မတော်ရဲ့ရက်စက်ကြမ်းကြုပ်မှုဟာပြန်လည်နှုတ်ယူလို့မရတဲ့အခြေအနေကိုရောက်သွားပြီဆိုတာကိုဘေကျင်းကဝမ်ယိသိချင်မှသိပါလိမ့်မယ်။သိပြီးတော့ဂရုမစိုက်တာလည်းဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ကိုယ်တိုင်ကဒီမိုကရေစီရဲ့အရသာကိုမမြည်းစမ်းဖူးသူဟာဒီမိုကရေစီဖက်ကရပ်တည်ဖို့အတွက်မဖြစ်နိုင်သလောက်ပါ။
လေ့လာကြည့်တဲ့အခါတော့တရုတ်ဟာသူ့ရဲ့အကျိုးစီးပွားအတွက်နိုင်ငံတကာရွေးကောက်ပွဲတွေကိုချယ်လှယ်ဖို့ကြိုးစားခဲ့တာဒါဟာပထမဆုံးအကြိမ်မဟုတ်ပါဘူး။ နောက်ဆုံးအကြိမ်လည်းမဟုတ်လောက် ပါဘူး။
အမေရိကန်အခြေစိုက်နိုင်ငံတကာရီပတ်ဘလစ်ကန်အင်စတီကျု (The International Republican Institute-IRI)ရဲ့ သုတေသနတွေကတရုတ်ဟာသူ့သံရုံးနဲ့ကောင်စစ်ဝန်ရုံးတွေကို နိုင်ငံတကာက ရွေးကောက်ပွဲတွေမှာသူတို့နဲ့အဆင်ပြေနိုင်တဲ့သူတွေအနိုင်ရဖို့လုပ်ဆောင်ခိုင်းနေတယ်လို့ဆိုပါတယ်။
ကနေဒါနိုင်ငံရဲ့၂၀၂၁ဖက်ဒရယ်ရွေးကောက်ပွဲကနမူနာဖြစ်ပါတယ်။ကနေဒါနိုင်ငံ၊ တိုရွန်တိုနဲ့ ဗန်ကူးဗါးမှာ ရှိတဲ့ တရုတ်ကောင်စစ်ဝန်ရုံးတွေကရွေးကောက်ပွဲကိုစွက်ဖက်ခဲ့ကြတယ်လို့လေ့လာသူအတော်များများကယူဆကြပါတယ်။အဓိကကတော့မြင့်တက်လာနေတဲ့တရုတ်ဆန့်ကျင်ရေးခံစားချက်တွေကိုကာကွယ်ဖို့လည်းပါဝင်ပါတယ်။
ဒါကြောင့်သူတို့နဲ့အဆင်ပြေနိုင်တဲ့ကိုယ်စားလှယ်တွေကိုကူညီတာ၊နည်းပညာအကူအညီပေးတာနဲ့ဌာနေတရုတ်အသိုင်းအဝန်းကိုဖိအားပေးပြီးဝါဒဖြန့်ချိတာမျိုးဖြစ်ပါတယ်။ကနေဒါမှာတရုတ်လူမျိုး၂သန်းနီးနီးရှိပါတယ်။
၂၀၂၂မှာကျင်းပခဲ့တဲ့အီတလီ၊ဖိလစ်ပိုင်နဲ့ကင်ညာရွေးကောက်ပွဲတွေမှာလည်းတရုတ်ဟာသူ့အကျိုးစီးပွားအတွက်ဝင်စွက်ဖက်ခဲ့တယ်လို့IRIနဲ့စောင့်ကြည့်သူတွေကဆိုကြပါတယ်။အဓိကအားဖြင့်ဒီအလုပ်တွေကိုတရုတ်နိုင်ငံရဲ့ဌာနသုံးခုလောက်ကဦးဆောင်လုပ်ကြတယ်လို့ဆိုပါတယ်။တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊တရုတ်ကွန်မြူနစ်ပါတီရဲ့နိုင်ငံငံတကာဆက်ဆံရေးဌာနနဲ့China Dailyလိုအစိုးရပိုင်သတင်း မီဒီယာတွေဖြစ်ပါတယ်။
အခုနောက်ပိုင်းမှာတရုတ်သံအမတ်တွေဟာမြန်မာအပါအဝင်နိုင်ငံအများစုကသူတို့နဲ့ပုလဲနံပသင့်တဲ့ မီဒီယာတွေမှာအတွေးအမြင်ဆောင်းပါးတွေရေးနေကြတာဟာဒီမဟာဗျူဟာရဲ့အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုပါ။
ဖိလစ်ပိုင်ရွေးကောက်ပွဲမှာတောင်တရုတ်ပင်လယ်ထဲကအငြင်းပွားမှုနဲ့ပက်သက်ပြီးတရုတ်ဖက်ကရပ်တည်ပေးနိုင်တဲ့သူတွေကိုအားပေးကူညီတာ၊ကင်ညာရွေးကောက်ပွဲမှာတရုတ်ဆန့်ကျင်ရေးခံစားချက်တွေကိုအားမပေးတဲ့သူတွေကိုကူညီနေခဲ့တာဟာမြင်သာတယ်လို့ဆိုပါတယ်။
တရုတ်ဟာမီဒီယာစစ်ဆင်ရေးကိုအပြင်းအထန်လုပ်လာနေပါတယ်။အိမ်ရှင်နိုင်ငံတွေရဲ့မီဒီယာတွေကို အခွင့်အရေးပေးပြီးအိတ်ထဲထည့်တာ၊စာမျက်နှာတွေကိုဝယ်ယူတာ၊ဂျာနယ်လစ်တွေကိုတရုတ်ကို အထင်ကြီးဖို့စည်းရုံးသိမ်းသွင်းတာတွေဖြစ်ပါတယ်။
၂၀၁၆၊ဩဂုတ်လကတရုတ်သမ္မတရှီကျင်းဖိန်ကတရုတ်မီဒီယာကွန်ဖရင့်တစ်ခုမှာမိန့်ခွန်းတစ်ခုပြောခဲ့ပါတယ်။အဲဒီမိန့်ခွန်းမှာတရုတ်သတင်းစာဆရာတွေကိုနိုင်ငံခြားတိုင်းပြည်တွေကိုလွှတ်ပြီးတရုတ်နိုင်ငံရဲ့ အယူအဆတွေကိုယုံကြည်အောင်အတွေးအမြင်ဆောင်းပါးတွေကိုရေးကြဖို့ညွှန်ကြားပါတယ်။
ဒါ့အပြင်တရုတ်ရဲ့ရပ်တည်ချက်ကိုထောက်ခံတဲ့ဆောင်းပါးတွေရေးဖို့အိမ်ရှင်နိုင်ငံတွေကထင်ရှားတဲ့သူတွေကိုချဉ်းကပ်ဖို့ကိုလည်းပြောသွားခဲ့ပါတယ်။
၂၀၂၀မြန်မာ့အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲမှာအမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်တခဲနက်အနိုင်ရတဲ့အခါတရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူကျောင်လိကျန်ကအခုလိုပြောပါတယ်။
“ချစ်ခင်ရင်းနှီးတဲ့အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံအနေနဲ့မြန်မာပြည်သူတွေဟာသူတို့ရဲ့အနာဂါတ်ဖွံ့ဖြိုးမှုကိုသူတို့ရဲ့အမျိုးသားရေးလက္ခဏာတွေနဲ့လွတ်လွတ်လပ်လပ်ရွေးချယ်ဖို့နဲ့ချောမွေ့တဲ့ရွေးကောက်ပွဲဖြစ်စဉ်အတွက်ကျွန်ုပ်တို့ထောက်ခံပါတယ်”လို့ပြောခဲ့ပါတယ်။”ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ဟာရွေးကောက်ပွဲကိုအောင်အောင်မြင်မြင်ပြီးဆုံးတာကိုလည်းကျွနှ်ုပ်တို့တွေ့ရှိလေ့လာခဲ့ရပါတယ်”လို့တောင်ပြောလိုက်ပါသေးတယ်။ (အခုတော့ရူးချင်ယောင်ဆောင်ပြီပြောင်းလဲသွားတဲ့ရပ်တည်ချက်ကိုမြင်ရမှာပါ)။
တရုတ်ဟာသူမကြိုက်တဲ့ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်ထွက်လာခဲ့ရင်တော့လေသံပြောင်းသွားလေ့ရှိပါတယ်။ ၂၀၂၂တောင်ကိုရီးယာသမ္မတရွေးကောက်ပွဲမှာတုန်းကသူတို့သဘောမကျတဲ့ယွန်းဆွတ်ရိုးအနိုင်ရတဲ့အခါ တရုတ်အစိုးရအာဘော် Global Times ကရွေးကောက်ပွဲဟာမချောမွေ့ကြောင်း၊မဲပေးရမယ့် ပြည်သူတွေဟာအချိန်အကြာကြီးစောင့်နေရကြောင်း၊မဲပြားတွေကိုသယ်ဆောင်လာပုံကမလုံခြုံ ကြောင်းရေးသားခဲ့ပါတယ်။
၂၈ရက်နေ့ကကျင်းပခဲ့တဲ့မြန်မာ့ရွေးကောက်ပွဲကိုလာရောက်စောင့်ကြည့်သူတွေကတော့ရုရှ၊ ဘယ်လာရုစ်၊ကာဇက်ျစတန်၊ဗီယက်နမ်လိုတစ်နိုင်ငံမှာမှစစ်မှန်တဲ့ပါတီစုံအထွေထွေရွေးကောက်ပွဲမရှိတဲ့နိုင်ငံတွေပါ။ဒါပေမယ့်တရုတ်အတွက်တော့ပြဿနာမဟုတ်ပါဘူး။သူလိုချင်တာရပြီလိုထင်နေဟန်ရှိပါတယ်။လက်တွေ့ကတော့ဒီလောက်မလွယ်ကူလှပါဘူး။ ။
